على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
3313
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
مسجومة ( masjumat ) ص . ع . ارض مسجومة : زمين باران رسيده . مسجون ( masjun ) ص . ع . محبوس و زندانى و بندى . مسجونة ( masjunat ) ص . ع . مؤنث مسجون : زن بندى و محبوس . مسجهر ( mosjaherr ) ا . ع . سپيد . مسجهرة ( mosjaherrat ) ص . ع . سحابة مسجهرة : ابر درخشان آبدار . مسجى ( mosajj ) ا . ع . مرد مردهء جامه و جز آن پوشانيده . مسجى ( mosajji ) ص . ع . آنكه بدن مرده را با جامه و جز آن مىپوشاند . مسجئر ( mosja'err ) ص . ع . سخت و درشت . مسح ( mash ) م . ع . مسح الشئ مسحا ( از باب فتح ) : ماليد دست خود را بر آن چيز ناپاك كند آنچه كه ويرا آلوده كرده است . و مسح الشئ بالبلل و نحوه : ماليد بر آن چيز ترى و مانند آن را . و منه قوله تعالى : وَ امْسَحُوا بِرُؤُسِكُمْ اى بعض رؤسكم . و مسح فلانا : سخن گوش گفت بفلان تا بفريبد او را . و مسح بالسيف : بريد با شمشير . و مسح شعره : شانه كرد موى خود را . و مسح الله الشئ : آفريد خداوند عالم آن چيز را مبارك و يا ملعون . و و مسح فلانا مسحا و تمساحا : دروغ گفت فلان . و مسح الارض مسحا و مساحة : پيمود آن زمين را . و مسح فى الارض مسحا و مسوحا : رفت در زمين . و مسح فلانا : زد فلان را . و مسح المرأة : گائيد آن زن را . و مسح الابل : همه روزه راند شتران را . و مسح الرجل الابل : رنجانيد آن مرد شتران را و پشت ريش كرد و لاغر كرد آنها را . مسح ( mash ) ا . پ . مأخوذ از تازى - مالش با دست خواه خشك باشد و يا تر . و جماع . و مسح سر : مالش دست تر بر جلو سر چنانچه در وضو كنند . و همچنين مسح پا . و مسح كردن : دست ماليدن . و مسح كشيدن : دست تر ماليدن بر جلو سر و بر پشت پايها چنانچه در وضو كنند . مسح ( mesh ) ا . ع . پلاس . و ميانهء راه . ج : مسوح و امساح . مسح ( masah ) م . ع . مسحت المرأة مسحا ( از باب سمع ) : لاغر سرين و خرد پستان گرديده آن زن . و يك چشم شد آن زن . و نيز مسح : بهم سائيدن دو ران و كفتن شكم ران از درشتى جامه و يا از بهم سائيدن دو ران . مسح ( mesahh ) ص . ع . فرس مسح : اسب خوشرفتار . مسح ( mosehh ) ا . ع . خرماى سخت و خشك . مسحاء ( mash ' ) ا . ع . زمين هموار سنكريزهناك كه گياه در آن نباشد . و زمين سرخ . مسحاء ( mash ' ) ص . ع . زن لاغر سرين . و زن خرد پستان . و زن يك چشم . و زنى كه كف پاى وى باريكى نداشته باشد و هموار و برابر بود . و زن بسيار سير كننده . و زن بسيار دروغگوى . و زنى كه دو ران وى بهم سايد . مسحاة ( mesh t ) ا . ع . بيل آهنى . و كلند . ج : مساحى . مسحاج ( mesh j ) ص . ع . حمار مسحاج : خر بسيار گزنده كه داراى راه نرم باشد . مسحاج ( mesh j ) ا . ع . زن بسيار سوگند كه سوگندها تراشد . مسحاق ( mesh q ) ا . ع . پوست تنكى كه مىپوشاند سطح خارجى استخوانهاى سر را . ج : مساحيق . مسحاوين ( mash vine ) ا . ع . بصيغهء تثنيه : دو زمين سنگريزهناك . يق : مررت بخرنق من الارض بين مسحاوين . مسحة ( mashat ) ا . ع . اندك از چيزى . يق : عليه مسحة من جمال اوهزال . و ذو المسحة : لقب مردى . مسحة ( moshat ) ا . ع . يك مالش و يك ماليدنى . مسحت ( moshat ) ص . ع . مال مسحت : مال برده و از بيخ بركنده شده . مسحت ( moshet ) ص . ع . آنكه از بيخ برميكند چيزى را . و آنكه حرام مىورزد و كسب حرام مىكند . مسحج ( meshaj ) ص . ع . حمار مسحج : خر بسيار گزنده و خوشراه . مسحج ( mosahhej ) ص . ع . حمار مسحج : خر بسيار گزنده و خراشيده شده . مسحر ( mosahhar ) ص . ع . كاواك و ميانتهى . و محتاج طعام و شراب . و علت نهاده . و فريفته . و مشغول . و مسحور و سحر زده . و قيل الذى خلق و اسحر . مسحسحة ( mosahsehat ) ص . ع . طعنة مسحسحة : نيزهاى كه سخت خون ريزاند . مسحط ( mashat ) ا . ع . خشكناى گلو . مسحط ( mashat ) م . ع . سحط سحطا و مسحطا . ر . مسحط . مسحف ( mashaf ) ا . ع . مسحف الحية : نشان مار بر زمين . مسحفة ( meshafat ) ا . ع . آلتى